Goede detaillering lekdorpel voor een lange levensduur

Met goede detaillering wordt de functionele en esthetische levensduur van gebouwbekleding gewaarborgd. In de praktijk zien we helaas nog veel onnodige gebreken. Vooral de detaillering van lekdorpels verdient de nodige aandacht om lekkage en/of corrosie te voorkomen. Met een goede voorbereiding en kennis van zaken kunnen gebouwen worden gerealiseerd die gezien mogen worden.

Doel van een lekdorpel

Een lekdorpel wordt in de eerste plaats toegepast om de aansluiting te beschermen tegen directe regen- en windbelasting. Het afstromende regenwater wordt vervolgens van de onderliggende aansluiting weggeleid en eventueel naar binnen gedrongen (condens)water in de bovenliggende gevelopbouw wordt naar buiten geleid.

Daarnaast heeft een lekdorpel ook een esthetische waarde, namelijk het afdekken van de achterliggende isolatie en/of constructie tegen inkijk. De lekdorpel is onderdeel van het totaalbeeld van de gevel.

Specificeren van lekdorpels in zetwerk

Lekdorpels worden bij stalen gevelbekleding vaak uitgevoerd in zetwerk. Zetwerk bepaalt in sterke mate het esthetische beeld van een gebouw, maar ook de technische eindkwaliteit en dus de levensduur. Het is daarom van belang de plaatsing, vorm, afmetingen, bevestiging en eventuele afdichting van zetwerk zorgvuldig uit te werken in werktekeningen. Deze tekeningen vormen de basis voor een goede afstemming met de opdrachtgever en een duidelijke aansturing van de uitvoerders. Enkele aandachtspunten hierbij zijn;

• Zetwerk zal gewoonlijk niet van basismateriaal uit dezelfde productie als de aansluitende gevel- of dakelementen worden vervaardigd. Hierdoor zijn geringe kleurverschillen mogelijk. Indien dit niet gewenst is, dient dit vooraf schriftelijk te worden aangegeven.
• Het is van belang dat zetwerk van dezelfde kwaliteit coating wordt voorzien als de aansluitende elementen om een overeenkomstig verouderingsbeeld te verkrijgen. Daarom wordt aanbevolen de coating middels zijn merknaam te specificeren.
• Voor een grotere duurzaamheid kunnen de snijkanten worden afgelakt. Bij toepassing van Colorcoat HPS200® Ultra en Colorcoat Prisma® is dit niet noodzakelijk.
• Zetwerk dient uit materiaal te worden vervaardigd met een minimale dikte van 0,7 millimeter voor voldoende stijfheid van het gewenste profiel.
•  Het omzetten van de langskanten van zetwerk levert extra stijfheid op en daarmee een strakker eindresultaat; de radius van de omzetting moet altijd groter zijn dan 2 x de staaldikte. Echter in het geval van Colorcoat Prisma® kan de radius worden beperkt tot 0,5 x de staaldikte en voor Colorcoat HPS200® Ultra tot 0 x de staaldikte.
• Horizontaal zetwerk wordt bij voorkeur stuikend uitgevoerd met klang en verticaal zetwerk overlappend.
   

Voorbeelden van detaillering

Er zijn een aantal belangrijke ingrepen om potentiële gebreken bij lekdorpels te voorkomen. Belangrijk is bijvoorbeeld het opheffen of beperken van de externe krachten (capillaire werking, drukverschillen, luchtstromen enz.).

Goed afgewerkt hoekdetail lekdorpel, 18 jaar oud, 500 meter uit de kust

Afstand tussen onderzijde gevelbeplating en lekdorpel te klein

 

Een veel gemaakte fout bij de detaillering en/of uitvoering is dat de buitenbeplating direct op de lekdorpel aansluit. Hierdoor kan het water niet goed weglopen. Om dit te voorkomen dient de ruimte tussen de onderzijde van de buitenbeplating en de lekdorpel minimaal 10 millimeter te zijn. Een ander belangrijk aspect bij detailleren van een lekdorpel is een afschot van minimaal 7° (α). Daarmee wordt gebruik gemaakt van de zwaartekracht om lekkage te voorkomen. Andere natuurkrachten waar rekening mee gehouden dient te worden zijn wind en overdruk. Indien de gevelhoogte boven de lekdorpel groter is dan 12 meter, is daarom een groter afschot aan te raden. Ten slotte wordt aangeraden alleen van kit of band voor afdichting gebruik te maken als andere methodes niet voldoende zijn. Meer aandacht voor detaillering komt de kwaliteit en daarmee levensduur van de gebouwde omgeving ten goede. Wij gaan voor kwaliteit!

De onderstaande, schematische, tekeningen geven voorbeelden (goed en slecht) weer met een opbouwsysteem.

 

Goed

Fout

Fout

 

 

 

  

Fout

Goed

Goed

Voor volledig uitgewerkte voorbeelden van lekdorpels met sandwichpanelen verwijzen we u naar de website colorcoat-online.com/detailleren/ en het hoofdstuk Detailleren in het gedeelte ‘Prestaties gebouw’ van de handleiding “Bouwen met Colorcoat®”. Daar vindt u onder meer uitwerkingen van een detail doorbreking bovenzijde en een detail doorbreking onderzijde.

Klik hier voor de lezing over detailleren van Prof.ir.arch. Robert De Lathouwer (KUL) tijdens de Tata steel Architectendag